g-klank
Blog

Waarom is de 'g' zo moeilijk voor buitenlanders?

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Annemijn Groenveld
Annemijn
Groeneveld

Als je aan een toerist vraagt: ‘Zeg eens gezellig giechelen?', leidt dat in de meeste gevallen tot een tong die in de knoop zit en een pijnlijke keel. Voor een niet-Nederlander lijkt de woordencombinatie uitspreken haast onmogelijk. Hoe komt dat? Wat is dat toch aan de Nederlandse 'g' dat enkel Nederlanders hem uit hun strot krijgen?

De eerste verwarring ontstaat doordat er meerdere soorten g’s zijn. Zo is er de stemloze (zoals in ‘acht’) en de stemhebbende (zoals in ‘goed’). Ook is er de harde en zachte g. Die laatste gebruiken ze vooral in het zuiden van Nederland en in het Vlaams, ook wel de palatale klanken genoemd. Dat zijn klanken die verder naar voren op het gehemelte worden gemaakt, waardoor de g-klank eerder neigt naar een j dan de harde g. En dan heb je ook nog de 'ch' in bijvoorbeeld lachen. Je kan dus eigenlijk niet spreken over dé g die je maar op één manier uitspreekt. 

Niet in alle talen

Een andere reden dat veel buitenlanders moeite hebben met de g-klank, is omdat-ie niet in elke taal voorkomt. De stemloze g is te vinden in slechts 19 procent van de talen, en de stemhebbende zelfs maar in 14 procent. In Europa komt deze g voor in de Spaanse, Portugese, Schotse en Ierse taal. De talen Frans, Duits en Engels heeft 'em niet. En iets wat je niet kent maakt het al meteen moeilijker om het uit te spreken. Het vergt een hoop oefening en daar moet je maar net zin in hebben...

Niet hetzelfde

Nog een aspect dat de moeilijkheidsgraad van een g uitspreken verhoogt, is dat Nederlanders hem niet allemaal hetzelfde uitspreken. Soms is het dus een stemhebbende en een andere keer weer de stemloze, en dan is er ook nog de harde en zachte g. Als buitenlander die verschillende uitspraak horen en weten wanneer je welke uitspreekt is eh... vrij lastig. Kijk bijvoorbeeld eens naar het woord weggeweest. De tweede g spreek je heel anders uit dan die eerste.

Opvallend weinig

Een Gronings onderzoek stelt dat het wel mee bleek te vallen met de 'uitspraakfouten'. Uit een test onder studenten (die zich in het beginstadium van Nederlands leren bevonden) bleek dat maar 2,5 procent van de woorden verkeerd werd uitgesproken. Uit een ander onderzoek kwam een foutpercentage dat iets hoger lag: rond de 4,5 procent. Nog steeds opvallend weinig vind ik.

Van dat totale aantal spraakfouten bestond 21 procent uit fouten met de stomme ‘e’ (dus de u-klank in bijvoorbeeld ‘stomme’). Maar 11 procent bestond uit fouten met de g/ch. Veelal werd de g-klank uitgesproken als een k. Waarom dat zo is, wordt mij niet duidelijk, maar ik gok dat te maken heeft met de uitspraak van de g in andere talen.

Zere keel

Dat de g uitspreken voor buitenlanders lastig is, dat is duidelijk. Een kwestie van oefenen dus, ze zeggen niet voor niets oefening baart kunst. En dat heb ik geweten trouwens. Tijdens het schrijven van dit blog heb ik alle mogelijke g-klanken verschillende keren geprobeerd. En één ding is duidelijk: dat levert je een zere keel op. Gelukkig was het voor een goed doel, dit blog :-)

Annemijn is 15 jaar en zit op het Murmellius Gymnasium in Alkmaar. Naast (natuurlijk) blogs schrijven, besteedt ze haar vrije tijd aan hockeyen, fotograferen en lezen. Ook heeft ze een leasepony waar ze zo vaak mogelijk naartoe gaat. Al haar hele leven is ze bezig met schrijven, vroeger gewoon voor de lol en nu voor de schoolkrant.

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren