Vraag-maar-raak

Waarom staat er op kerktorens vaak een windhaan?

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Annemijn Groenveld
Annemijn
Groeneveld

Blogger Annemijn zit altijd vol met vragen. Dingen die jij je vast ook wel eens hebt afgevraagd, maar nooit hebt uitgezocht. Komt dat eens goed uit! Dat doet zij voor je. Dit keer: waarom staat er op kerktorens vaak een windhaan?

Is het je ooit opgevallen dat er op veel kerktorens een haan staat? Vast wel. Maar waarom is dat? En waar komt dat gebruik vandaan? Zoals bij zoveel ogenschijnlijk simpele vragen, is ook hier geen eenduidig antwoord op. Maar ik ga proberen het helder uit te leggen

Wakker worden

De haan staat symbool voor ontwaken. Eeuwenlang fungeerde hij als wekker met z'n vroege gekraai. En met een haan op het dak van de kerk zou ook het geloof in god 'ontwaken'. Daarnaast staat het dier symbool voor de waakzaamheid van de geestelijken die mensen opriepen om te gaan bidden. Er is zelfs een theorie die de haan linkt aan Jezus. Het dier kondigt het einde van het duisternis aan, net als Jezus dat deed door de zonden van de wereld op zich te nemen. Ik vind het opvallend dat het wakker worden en ontwaken steeds als iets positiefs wordt uitgelegd. Ik baal elke keer als ik vroeg moet opstaan... maar dat terzijde.  

Petrus

Een andere verklaring voor het gebruik van de haan is dat-ie symbool staat voor de opstanding van Jezus. Toen Jezus voor de derde keer door Petrus werd verraden, kraaide er een haan. Het dier zou op de kerk zijn geplaatst om kerkgangers aan dit verraad te herinneren. Maar er zijn ook mensen die beweren dat de haan simpelweg als windwijzer diende en dat het een heidens afweerteken tegen geesten en demonen is. Een kerk was meestal het hoogste punt van een dorp of stad en was daarom de meest logische plek voor een windwijzer. 

Zoals je ziet, zijn er talloze verklaringen. Welke de juiste is? Ik heb geen idee. Misschien is de windhaan ooit uit puur decoratief oogpunt ontstaan. Dat leidt me tot de vraag: wat was er eerder, de windhaan of de symboliek? Ik ben bang dat dat een kip-en-eiprobleem is…

Annemijn is 15 jaar en zit op het Murmellius Gymnasium in Alkmaar. Naast (natuurlijk) blogs schrijven, besteedt ze haar vrije tijd aan hockeyen, fotograferen en lezen. Ook heeft ze een leasepony waar ze zo vaak mogelijk naartoe gaat. Al haar hele leven is ze bezig met schrijven, vroeger gewoon voor de lol en nu voor de schoolkrant.

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren