Foto: ANP

De macht van een idool

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Janine
de Wit

Naaktbeelden, seksueel intimiderende verzoeken en dwingende opmerkingen. De slachtoffers van presentator en youtuber Kaj van der Ree (28) vertelden deze week waar hij online toe in staat is. Hoe kon hij zo ver gaan en hoeveel macht heeft een idool? Mediawetenschapper Joke Hermes legt het uit.

Kaj had de afgelopen jaren contact met meerdere minderjarige meisjes. Hij kende ze via social media en de meisjes waren groot fan van hem. De gesprekken begonnen onschuldig. Maar na een tijdje kregen zijn berichten een steeds seksuelere lading. ‘Hij deed zijn broek uit voor de webcam en vroeg mij ook iets uit te doen’, vertelt slachtoffer Lisa aan het AD. Zij was toen veertien jaar. Lisa was fan en ging erin mee. 

Machtsrelatie

Volgens Hermes had Kaj door zijn bekendheid macht. ‘Door zijn video’s krijg je een leuker leven en daardoor bewonder je zo iemand gigantisch.’ Door die afhankelijkheidsrelatie is het volgens haar moeilijker om nee te zeggen. ‘Juist omdat hij je iets geeft, heb je het gevoel dat je iets terug moet doen.’ Net als bij andere gevallen van seksueel misbruik, zoals bijvoorbeeld een relatie met een loverboy, is hier volgens Hermes dus ook sprake van een relatie met ongelijkheid. ‘Een idool kan manipulatief zijn en zeggen: “Als je echt iets voor mij voelt, dan doe je dit voor me.” Een fan heeft heel oprechte, diepgaande gevoelens, dus daar kan hij op inspelen.’ 

Tijd nodig 

Na drie jaar werd Lisa geblokkeerd door Kaj en daarna hield ze haar verhaal jaren voor zichzelf. Vorige week werd bekend dat Kaj zich negatief heeft geuit over de coming-out van youtuber Nikkie Tutorials als transgender. Daarna liet hij op Instagram weten dat hij ‘respect heeft voor alles en iedereen’. Dat was een reden voor twee slachtoffers om hun verhaal te delen. Daarna besloot Lisa, net als nog een paar anderen, dat ook te doen. Een dappere beslissing volgens veel mensen, maar er was ook kritiek. Mensen vragen zich af waarom ze nu wel wil praten en of ze niet op zoek is naar aandacht. 

Niet oppervlakkig

Volgens Hermes kan er een reden zijn dat Lisa het zo lang voor zich hield. ‘Als je je hebt laten bedriegen zegt dat iets over jezelf. Je schaamt je dat je dat niet hebt gezien. Je was eerst nog speciaal en zat in een soort verliefdheid, maar dan is de relatie ineens anders dan je denkt. Dan wil je uitzoeken of het je is overkomen of dat je zelf een slet bent. Daar is tijd voor nodig. Daarbij komt ook nog dat je oprechte gevoelens voor zo iemand hebt. Fan zijn is namelijk echt niet oppervlakkig. Je gevoelens zitten dus erg in de mix. En je verhaal komt óók nog groot in de media. Dat is natuurlijk vreselijk, het is alsof eruit je dagboek wordt voorgelezen.’ Dat merkte Lisa ook. Zij schaamde zich voor haar verhaal. ‘Het is niet fijn dat mensen weten dat ik mijn kleren voor hem heb uitgetrokken.’

Excuses 
Na de verhalen van de slachtoffers kwam de carrière van Kaj piepend tot stilstand. Zijn opdrachtgevers RTL en BNNVARA zegden de samenwerking op en ook zijn ambassadeurschap bij Het Rode Kruis kan hij uit zijn bio halen. Op zijn YouTube-kanaal staan geen video’s meer en zijn Instagramaccount is afgeschermd. In een schriftelijke verklaring bood hij zijn excuses aan en liet hij weten: ‘Ik hoop dat mensen willen begrijpen dat ik behalve een bekende mediapersoonlijkheid ook een gewone jonge man ben die fouten heeft gemaakt en daar lessen uit wil trekken.’ Lisa en de andere slachtoffers willen samen aangifte doen. Kaj heeft een advocaat ingeschakeld.

Vind jij zijn excuses genoeg? Of mag hij nooit meer terug op tv of youtube? Stem hier mee op de stelling van deze week.

Anderen lazen ook: Seksuele intimidatie: wat te doen als het jou overkomt?

Altijd op de hoogte blijven van nieuws dat voor jongeren interessant is? Volg ons via WhatsApp, Snapchat, Facebook of Instagram. Of neem een proefabonnement op de krant!

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren