Een tribu-wattes voor MH17?

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Kim
Einder

Eindelijk gerechtigheid. Dat willen landen als Nederland en Maleisïe, van wie er burgers omkwamen bij de MH17-vliegramp vorig jaar. Maandag vroegen ze de VN-Veiligheidsraad om een speciaal MH17-tribunaal om de daders te straffen. Maar wat is dat eigenlijk? En komt dat er wel? Vijf vragen en antwoorden.

1. Wat is een tribunaal?
Een tribunaal is een internationale rechtbank, die dus niet bij één specifiek land hoort. Een tribunaalrechter buigt zich niet over landelijke wetten, maar over het internationale recht. En een tribunaal is maar tijdelijk: zolang het duurt om alle daders van één grote misdaad of oorlog te berechten. Daarna wordt de boel weer opgedoekt.

Het fijne aan een tribunaal is dat alle 193 VN-landen verplicht zijn om mee te werken, bewijs te laten zien en verdachten uit te leveren. Dat maakt de kans dat een schurk uiteindelijk achter de tralies belandt veel groter dan wanneer een gewone rechtbank dat probeert.

2. Waarom kloppen de MH17-landen (Nederland, Maleisië, Australië, België en Oekraïne) daarvoor aan bij de VN-Veiligheidsraad?
De VN-Veiligheidsraad is een clubje belangrijke Verenigde Naties-landen dat nadenkt over de veiligheid en vrede in de wereld. De Verenigde Naties fungeert vaak als een soort scheidsrechter tussen ruziënde landen of volkeren. Een land kan niet zomaar een internationale rechtbank oprichten: dat moet met toestemming van de VN gebeuren. 

3. En komt die toestemming er?
Da's nog maar de vraag. Er zijn twee wegen die naar een tribunaal leiden. De eerste en beste route is door alleen de zeven permanente (en daarmee behoorlijk machtige) leden van de VN-Veiligheidsraad om toestemming te vragen. Maar als één land dwarsligt, gaat het hele tribunaal al niet door. Rusland, een van de permanente leden, heeft nu al gezegd geen MH17-tribunaal te willen. 

4. Waarom wil Rusland niet meedoen?
'Ik zie hier geen toekomst in', zei de Russische VN-ambassadeur Vitali Tsjoerkin vrijdag. 'Helaas lijkt dit een poging te zijn om een grandioze politieke show op te zetten. Die maakt het alleen maar lastiger om de daders te vinden.' Zo'n tribunaal werkt volgens hem dus averechts. Belangrijk om te weten is dat er sterke aanwijzingen zijn dat Rusland de BUK-raket heeft geleverd waarmee vlucht MH17 waarschijnlijk uit de lucht is geschoten. En dat de daders misschien zelfs wel Russisch zijn. Niet zo gek eigenlijk dat Rusland geen trek heeft in een tribunaal: straks moeten er misschien wel Russen voor de rechter verschijnen!

De Russische VN-ambassadeur Vitali Tsjoerkin

5. En die tweede manier om een tribunaal van de grond te krijgen? 
Dat zou een soort tribunaal-light worden. Dan stemt niet alleen de VN-Veiligheidsraad, maar stemmen alle 193 VN-landen tijdens een Algemene Vergadering. Dan maakt een tegenstem van de Russen een stuk minder uit.

Maar zo'n tribunaal is dan wel een stuk minder machtig. Alleen de landen die 'ja' hebben gezegd, zijn dan verplicht om mee te doen. En juist de landen die misschien wel iets op hun geweten hebben, zullen 'nee' stemmen om vervolgens geen bewijs of verdachten uit te hoeven leveren. Kortom: of de daders van de MH17-ramp ooit achter slot en grendel zullen verdwijnen, is nog maar de vraag.

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren