Kapitein Carola Rackete  Foto Reuters

Held of misdadiger: kapitein Rackete wordt verhoord

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Cora
van der Weij

Vandaag begint in Italië het verhoor van de Duitse Carola Rackete. De meningen over de kapitein, die met de Sea Watch 3 vluchtelingen redt, verschillen nogal. De een vindt haar een held. De ander een misdadiger. Hoe zit dat? Zeven vragen en zeven antwoorden.

1. Wat is er eigenlijk gebeurd?

Carola Rackete (31) werd eind juni gearresteerd toen ze met de Sea Watch 3 aanmeerde in de haven van het Italiaanse eilandje Lampedusa. Ze had geen toestemming van de Italiaanse overheid. De toegesnelde marine beval haar nog eens niet aan te leggen. Maar Rackete deed het toch. Bij een lastige manoeuvre schampte ze per ongeluk een Italiaanse boot met douaniers, waarvoor ze zich verontschuldigde. Ondanks de excuses, werd de Duitse kapitein toch gearresteerd.

2. Waarom ging Rackete toch de haven binnen?

Ze voer al ruim twee weken rond met veertig Afrikaanse migranten. Die had ze opgepikt van een kleine boot in nood voor de kust van Libië. Ondanks herhaalde verzoeken, wilde geen enkel EU-land de mensen van haar overnemen. Ze terugbrengen naar Libië leek Rackete geen oplossing. De EU heeft dan wel met Libië afgesproken dat het Noord-Afrikaanse land nu verantwoordelijk is voor de reddingen en dat het de mensensmokkel moet aanpakken, maar er is in het land nauwelijks leiding en rebellengroepen vechten er conflicten uit. Uiteindelijk liet Rackete in een laatste noodoproep weten dat de situatie aan boord penibel was. ‘Levens waren in gevaar. Mensen dreigden met zelfmoord,’ zei ze maandag in Nieuwsuur. De kapitein zette koers naar Lampedusa, het dichtstbijzijnde stukje Europa.

Deze groep migranten werd begin dit jaar door Sea Watch 3 gered  Foto AFP

3. Waarom was ze niet welkom?

Sinds vorige zomer houdt Italië alle havens gesloten voor schepen met vluchtelingen. ‘Italië zegt NEE tegen mensensmokkel en NEE tegen illegale immigratie’, twitterde de toen net aangetreden rechtse binnenlandminister Salvini. De regering vindt dat er te veel op de schouders van Italië terechtkomt, puur omdat dat het 't eerste Europese land is waar veel bootvluchtelingen weer voet aan wal zetten. Een Europese afspraak zegt dat zij daar dan ook asiel moeten aanvragen. Italië vangt nu een half miljoen mensen op en vindt dat de andere EU-landen meer moeten doen om de vluchtelingen eerlijk te verdelen, zoals ze ook afgesproken hebben. Door meningsverschillen schiet het met die herverdeling nog niet op.

4. Waarom is Rackete opgepakt?

Voor het in gevaar brengen van de douaniers en het meewerken aan mensensmokkel. Italië vindt dat reddingsschepen van hulporganisaties het migratieprobleem en de mensensmokkel in stand houden. Smokkelaars zouden mensen opzettelijk in gammele boten de golven induwen omdat ze ervan uitgaan dat ze toch wel gered worden. Zo’n relatie is nooit bewezen, zegt Rackete. Deskundigen bevestigen dit. Slechts één op de zes vluchtboten is het afgelopen half jaar door een hulpschip gered, zegt Artsen zonder Grenzen tegen de NOS. Mensen willen ergens vandaan vluchten en letten niet op het aantal reddingsboten dat rondvaart. Er varen nu geen Europese patrouilleschepen meer rond op de Middellandse Zee. Wel een paar boten van hulporganisaties die vinden dat je mensen niet moet laten verdrinken. Maar Salvini vindt hen geen redders maar ‘criminelen’.

Protest in Berlijn op 6 juli tegen de arrestatie van Rackete  Foto AFP

5. Hoe reageert het thuisland van de kapitein?

Woedend. ‘Het redden van mensenlevens is geen misdaad. Het is een plicht’, zegt de Duitse buitenlandminister Maas. Komiek Jan Böhmermann zamelt geld in voor de proceskosten. De teller is de miljoen gepasseerd. Rackete heeft laten weten het vooral te willen gebruiken voor reddingen op zee.

6. En de opvarenden?

Zij worden tijdelijk opgevangen op Lampedusa. Vijf landen hebben zich inmiddels bij Italië gemeld om de vluchtelingen van de Sea Watch 3 alsnog op te vangen. Dat zijn: Finland, Duitsland, Frankrijk, Luxemburg en Portugal.

7. En dat verhoor?

Dat begint vandaag dus. Rackete kan tien jaar cel krijgen. Maar het kan ook dat ze wordt vrijgesproken. Rackete zelf zit vol vertrouwen. Ze zegt dat ze zich aan het internationale zeerecht heeft gehouden. Daarin staat dat mensen op zee in nood altijd recht hebben op een veilige haven. Een land heeft dan de plicht boten toe te laten en de opvarenden te helpen. En het is aan de kapitein om te bepalen of er sprake is van nood. Rechtsdeskundigen bevestigen dit. Er is nog iets waar Rackete stellig over is. Als ze wordt vrijgesproken zal ze weer de zee op gaan, zegt ze in Nieuwsuur. ‘We hebben het hier over mensen in grote nood. Wie gevaar loopt dood te gaan op zee, help ik. Mensenlevens gaan boven nationale grenzen.’

Anderen lazen ook: Dodelijke tocht naar een beter leven.

Altijd op de hoogte blijven van nieuws dat voor jongeren interessant is? Volg ons via WhatsApp, Snapchat, Facebook of Instagram. Of neem een proefabonnement op de krant!

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren

Gerelateerde Berichten