Screenshots

Online challenges: Doen of dom?

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Janine
de Wit

Een lepel kaneel doorslikken, jezelf laten vastbinden of je keel dichtknijpen... Sommige jongeren doen dat en dagen hun vrienden uit om ook zo’n challenge te doen. Spannend, maar ook gevaarlijk. Waarom gaat iemand zo ver om aan een challenge te voldoen?

Tim (16) uit Arkel deed in mei de choking challenge: zo lang mogelijk je keel dichtknijpen om in een roes te raken door zuurstofgebrek. Tim overleed terwijl hij aan het filmen was. In België kwamen in 2012 twee jongens van 10 en 15 jaar om het leven. Ook in Amerika is een student overleden tijdens dit spel.

Euforisch

De choking challenge is niet nieuw. ‘Het bestaat al vanaf de 19e eeuw’, vertelt Justine Pardoen van Bureau Jeugd en Media. ‘Het is niet ontstaan als YouTube*challenge, maar je kunt het eigenlijk meer zien als een vorm van drugs. Door het zuurstoftekort krijg je een euforisch gevoel. Het is ook niet duidelijk of jongeren elkaar uitdagen om dit te doen, zoals bij andere challenges, of zelf bedenken dat ze dit willen doen’. Ook al ziet Pardoen de choking challenge niet als een echte online challenge, ze is blij dat er daardoor wel meer aandacht voor komt. ‘Ze zijn echt gevaarlijk. Pubers willen de wereld ontdekken. Ons brein is zo gebouwd. Ze gaan voor de korte termijn: de kick’, vertelt ze.

Volgens massapsycholoog Jaap van Ginneken is er nog een reden dat juist jongeren dit doen. ‘De prefrontale cortex, het stukje in de hersenen boven je neus, is bij jongeren nog niet volgroeid. Daarmee schat je risico’s in en heb je je zelfbeheersing onder controle.’

Groepsdruk

Ook vrienden spelen een grote rol. ‘Als we in de pubertijd komen, gaan we ons oriënteren. Onze leeftijdsgenoten worden heel belangrijk. Je wilt laten zien hoe dapper je bent’, legt van Ginneken uit. ‘Mensen zijn echte groepsdieren. We leven voor de groep om ons heen. Daarom ervaren we die druk.’ Die groep hoef je niet echt te kennen. ‘Door het internet heb je het gevoel dat je een miljoenenpubliek hebt’, zegt Van Ginneken.

Internet speelt sowieso een grote rol. ‘Jongeren worden aan veel meer blootgesteld dan vroeger. Als spannende informatie via internet naar je toekomt, verwerk je dat op een heel andere manier dan anders. Het lijkt veel minder gevaarlijk en je gaat er veel sneller in mee.’ En jongeren zijn nu ook vaker alleen als ze zoiets doen. Pardoen: ‘Vroeger was je in een groepje bij elkaar en deed je het samen. Nu doe je het als je alleen thuis bent en film je dat.’

Genoeg volgers

Waar komen online challenges nou vandaan? ‘Dat weten we niet’, zegt Pardoen. ‘Eén iemand begint ergens mee en die krijgt volgers die het ook gaan doen. Zo komt het in een versnelling terecht. Maar bij wie het echt is begonnen, is vaak niet te achterhalen, dat is heel ingewikkeld.’ Bekende mensen kunnen een challenge of hype wel versnellen. Zo kreeg de icebucket challenge veel bekendheid doordat Justin Timberlake en Mark Zuckerberg het gingen doen. Enzo Knol slingerde met een filmpje de deo challenge de wereld in.

Over de grens

Dat sommige online challenges gevaarlijk zijn, is duidelijk. ‘Als het niet gevaarlijk is, is het ook geen uitdaging. Het idee is juist dat je over de grens gaat en iets doet wat niet mag van volwassenen’, zegt Pardoen. Toch zijn er een paar uitdagingen geweest die niet onveilig waren. Die icebucket challenge bijvoorbeeld. Die was juist goed, want daardoor is veel geld en aandacht gegaan naar onderzoek tegen spierziekte ALS. ‘Grappig’, zegt Pardoen. ‘Bij die challenges zie je ineens ook veel volwassenen die meedoen.’

7 gevaarlijke challenges

  • Blue Whale challenge: Jongeren worden aangespoord om elke dag een andere opdracht te doen. De laatste opdracht is zelfmoord plegen. Het is niet duidelijk of dit echt bestaat, maar het verhaal gaat al een tijdje rond.
  • Neknominatie: Drink een drankje zo snel mogelijk op, film het en daag iemand anders uit om het ook te doen. Jongeren willen indruk op elkaar maken en drinken van alles door elkaar en door te veel alcohol kun je in coma raken of zelfs doodgaan.
  • Cinnamon challenge: Slik een lepel kaneel door zonder water te drinken. Dat is moeilijk omdat het zo droog is. Het is gevaarlijk als er kaneel in je longen komt, dan kun je stikken. De 13-jarige Germainuit Hilversum lag hierdoor in 2015 vijf dagen in coma.
  • Kylie Jenner challenge: Zuig je lippen vacuüm met een glas, dan krijg je net zulke volle lippen als Kylie Jenner. Sommige mensen hielden hier blijvende littekens aan over.
  • Pass-out challenge. Op je hurken zitten en zo snel mogelijk opstaan. Als je ook nog heel snel gaat ademen ga je hyperventileren en krijg je zuurstrofstekort in je hersenen. Daardoor kun je een euforisch gevoel krijgen. Doordat je hersenen een tijdje geen zuurstof krijgen kun je ook hersenschade oplopen.
  • Deo challenge: Spuit zo lang mogelijk en van heel dichtbij met deodorant op je arm. Sommige jongeren hielden hier brandwonden aan over.
  • Ducttape challenge: Laat je vastbinden met ducttape en probeer zo snel mogelijk los te komen. Skylar uit Amerika raakte zwaargewond bij deze uitdaging. Toen hij zich los probeerde te rukken viel hij net zijn hoofd tegen een metalen raamkozijn.

Dit artikel stond in 7Days met de verschijningsdatum 23 juni 2017.

Altijd op de hoogte blijven van nieuws dat voor jongeren interessant is? Meld je aan voor onze gratis WhatsApp-dienst, download onze gratis app of neem een proefabonnement op de krant!

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren

Gerelateerde Berichten

Geen inhoud gevonden