Dossier mediawijsheid

Wat als jouw naaktfoto op internet staat?

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Kim
Einder

De hele school had het gezien. Maandenlang zijn naaktfoto’s van tientallen meisjes van het Vakcollege Tilburg op Instagram gepost. Kiekjes die ze waarschijnlijk in blind vertrouwen naar hun vriendjes hadden gestuurd. Hadden ze natuurlijk nooit moeten doen. Maar wat kun je doen als er tóch zoiets naars van jou op internet verschijnt? Experts geven tips.

1. Rapporteer de foto
Rapporteer de foto bij het sociale netwerk, zodat dat ’m zo snel mogelijk kan verwijderen. 'Bij Facebook of Instagram kun je op "rapporteren" klikken en aangeven waarom je wilt dat de foto wordt verwijderd. Twitter heeft een apart mailadres (cp@twitter.com) om kinderporno te melden. Want een naaktfoto van een minderjarige is kinderporno.'
Solange Jacobsen, specialist jeugd & online veiligheid

2. Meld het op Helpwanted.nl
'De website Helpwanted.nl, een onderdeel van het Meldpunt Kinderporno, heeft directe lijnen met social media. Facebook en Instagram reageren helaas niet altijd even snel op het rapporteren van een naaktfoto. Helpwanted kan soms sneller zijn en je sowieso advies geven over wat je daarna moet doen.' 
Remco Pijpers, expert Mijnkindonline.nl

3. Niet naakt genoeg? Meldknop.nl
Is het geen ‘echte’ naaktfoto, maar is-ie alsnog absoluut niet geschikt voor social media? ‘Omdat het geen naakt is, zullen social media de foto misschien niet zo kwalijk vinden en om die reden niet willen verwijderen. Meld dan dat er sprake is van pesten of schending van jouw auteursrecht: je hebt geen toestemming gegeven om die foto te plaatsen. Geef het door aan Meldknop.nl, die website kan je verder helpen. Je kunt er vragen stellen en in contact komen met hulporganisaties zoals de Kindertelefoon en Pestweb.’
Solange Jacobsen

4. Neem iemand in vertrouwen
‘Praat met iemand die je vertrouwt: een vriend, leraar, vertrouwenspersoon, je vader of moeder. Hoe eerder je je hart lucht, hoe makkelijker het wordt om de hele zaak te verwerken. Denk je dat een volwassene geen verstand heeft van social media? Zij weten in elk geval wél wat voor stappen je daarna het beste kunt zetten en wie je daarvoor nodig hebt. Door iemand in vertrouwen te nemen heb je misschien niet direct een oplossing, maar het is wel een eerste stap in de verwerking.’
Peter Nikken, bijzonder hoogleraar mediaopvoeding Erasmus Universiteit Rotterdam

5. Schakel school in
Ook als je in eerste instantie alleen je vader of moeder in vertrouwen neemt, is het belangrijk om daarna de school in te schakelen. 'Ook al schaam je je de oren van je kop (zie daarvoor ook punt 13, red). Vertel daar iemand die je vertrouwt wat je probleem is: de hele school kan jouw naaktfoto zien. En kan je daarmee onheus bejegenen, bijvoorbeeld gaan pesten. Je sociale veiligheid is dan in het geding. Misschien durf je niet eens meer naar de les. School kan daar iets tegen doen. Wijs de leraar ook op het Stappenplan 'Omgaan met sexting' voor scholen. 
Solange Jacobsen

6. Probeer het eerst onderling op te lossen
‘In het algemeen geldt: maak er niet meteen een rechtszaak van maar kijk eerst of je het onderling kunt oplossen. Niet alleen omdat de dader de consequenties er misschien niet van inzag en hierdoor mogelijk een strafblad krijgt, maar ook voor jezelf. Zo’n zaak kan jaren duren en jij wordt er dan constant aan herinnerd.’
Peter Nikken

7. Vraag de politie om advies
Ook als je nog helemaal niet weet of je aangifte wilt doen, kan de politie je helpen en tips geven. 'De website Vraaghetdepolitie.nl heeft een chatfunctie waar je met al je vragen terechtkunt. Zij kunnen je adviseren en ondersteunen. Wil je er een juridisch proces beginnen, dan kunnen ze je daarbij begeleiden.'
Peter Nikken

8. Maak screenshots
‘Hoe pijnlijk ook, sla alles op door screenshots te maken of je WhatsApp-geschiedenis te downloaden en alle links te bewaren. Het helpt jou om jouw verhaal duidelijk te maken en school kan zo actie ondernemen tegen de verspreiders. Mocht je ook aangifte willen doen, dan is het belangrijke informatie voor de politie. Op Internetsporen.nl kun je precies zien hoe je al dat bewijs kunt veiligstellen voordat de afbeelding, teksten en andere informatie worden verwijderd.’
Solange Jacobsen


9. Blijf gerust even thuis
'Durf je de dag nadat je hele klas de foto heeft gezien niet naar school? Dat geeft niet. Neem de tijd. Je moet een soort rouwproces door. Als je je meteen op school in alle hectiek stort, schuif je dat rouwproces voor je uit. En als je thuisblijft, kunnen leraren de klas voorbereiden op jouw terugkeer.’
Niels Baas, docent en pestonderzoeker

12. Denk na over grote beslissingen
‘Besluit niet te snel dat je van school af wilt. Als er net een naaktfoto circuleert, zit je vol emoties. Jouw ouders waarschijnlijk ook, als zij het weten. Zoek hulp, bijvoorbeeld bij een Centrum Seksueel Geweld, want dat ís wat het verspreiden van naaktfoto’s is: seksueel geweld. Of stap desnoods naar de huisarts voor een coach. Er is zo ontzettend veel goede hulp: overleg met iemand die er verstand van heeft. Soms is een nieuwe school de beste oplossing om overal vanaf te zijn, maar de foto kan ook worden doorgestuurd naar je volgende school.’
Niels Baas

13. Schaam je absoluut niet
‘Je moet je absoluut niet schuldig voelen of schamen voor wat je hebt gedaan. Het is heel normaal dat je verliefd wordt en je seksuele grenzen opzoekt. Vroeger, toen er nog geen smartphones bestonden, deden mensen ook zulke dingen. Degenen die de foto verder verspreiden zijn grensoverschrijdend bezig is, niet jij.’
Solange Jacobsen

14. Onthoud: het gaat over
'Als er net een naaktfoto van jou is gepubliceerd, dan voelt dat natuurlijk echt verschrikkelijk. Het is net als liefdesverdriet: je hebt het idee dat het nooit meer overgaat. Toch zal het na een tijdje heus beter gaan. Het zal vast af en toe in je leven weer eens "oppoppen" maar zeker als je nu goede hulp zoekt, kom je hier echt weer overheen.'
Niels Baas

Wat er precies aan de hand is op het Vakcollege Tilburg, lees je hier.

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren