Dossier verkiezingen VS

'Nederland moet, net als de VS, zelf een leider kunnen kiezen'

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Menno
Woudt

In de Verenigde Staten wordt vandaag een nieuwe president gekozen. De kiezers hebben daar een duidelijke keuze: willen ze Trump of Clinton als hun nieuwe baas? Direct een leider kiezen, dat kan in Nederland niet. Moet dat niet eens veranderd worden?

Je zou het bijna vergeten, maar Trump en Clinton hebben nog een hele politieke partij achter zich. Ze zijn respectievelijk kandidaat namens de Republikeinse Partij en de Democratische Partij. Maar dat lijkt bij deze verkiezingen van ondergeschikt belang: het gaat om de poppetjes. Veel Amerikanen kiezen op basis van wie zij het geschiktst vinden, het aardigst, het stoerst of het meest ervaren. 

In de Verenigde Staten wordt al op 'poppetjes' gestemd: Trump of Clinton.

Ook in andere landen kan het volk direct hun president kiezen, zoals in Frankrijk bijvoorbeeld. 

Geen invloed
In Nederland hebben we geen gekozen minister-president. Wie er na de Tweede Kamerverkiezingen daadwerkelijk de baas van het land wordt, daar heeft de kiezer geen invloed meer op. De geschiedenis leert dat in de meeste gevallen de leider van de grootste politieke partij ook premier van het land wordt, maar dat hóéft niet.

In het verleden is het wel eens voorgekomen dat niet de leider van de partij met de meeste stemmen premier werd. Dat gebeurde in 1977: niet de PvdA, die de verkiezingen had gewonnen, leverde de minister-president, maar het CDA. Verrassing!

Niet Joop den Uyl (rechts), die met de PvdA in 1977 de verkiezingen won, maar Dries van Agt (CDA) werd premier.

Gezicht van het land
De functie van minister-president is in de loop der jaren steeds belangrijker geworden. De premier is niet alleen de baas van het kabinet, maar ook hét gezicht van het land. In Den Haag zijn daarom in het verleden al meerdere plannen gemaakt voor een gekozen premier. Het zou de stem van de kiezer vergroten en mensen zouden mogelijk eerder gaan stemmen: een politieke partij is maar wat abstract, een gezicht is concreet.

Plannen mislukt
Dappere democratische plannetjes, maar: ze zijn stuk voor stuk mislukt. Waarom? Omdat het praktisch gezien best ingewikkeld wordt. Want naast een gekozen premier is er altijd een kabinet, bestaande uit meerdere partijen. Nu zijn die verbonden met elkaar, maar met een gekozen premier hóéft dat niet per se. Bovendien: zouden mensen bij verkiezingen dan nog wel voor de inhoud kiezen, of alleen voor de kandidaat met de vlotste babbel?

Wat vind jij: moet in Nederland de premier voortaan zelf gekozen worden? Geef je mening en stem op onze poll!

DEEL DIT ARTIKEL Facebook

Reageren

Gerelateerde Berichten